Ekonomik krizi kokainman bankacılar çıkardı

“Hiç kuşku yok ki: Wall Street sarhoş oldu. Soru şu: Ayılması ne kadar sürecek?” ABD’nin eski başkanı George W. Bush, ülkesinde 2008’de başlayan ekonomik krizi bu sözleriyle açıklamıştı. Peki Bush yine alışılmış “espri anlayışını” mı yansıtmıştı yoksa gerçekten bir bildiği mi vardı? Yani etkisini hala sürdüren ekonomik krizin arkasında gerçekten uyuşturucu veya alkol bağımlısı yöneticiler olamaz mıydı?

paraavcı

Leonardo DiCaprio’nun son filmi Para Avcısı’nda canlandırdığı uyuşturucu bağımlısı borsacı karakterini de düşününce Bush’un aklı olma ihtimali artıyor aslında. Ama Bush’un tezine en büyük destek uyuşturucular konusundaki kapsamlı araştırmalarıyla tanınan İngiliz bilim adamı David Nutt’dan geldi. Nutt, krizin asıl sorumlularının kokain kullanan bankacılar olduğunu söyledi. Nutt’a göre bağımlı bankacılar, yüksek oranda sahte özgüven duygusu veren kokain yüzünden defalarca yanlış karar aldı.

Batışıyla finans çevrelerini hayretler içinde bırakan yatırım bankası Bear-Stearns’in tepe yöneticisi Jimmy Cayne ve krizin ardından dolandırıcılık suçlamasıyla 150 yıl hapis cezasına çarptırılan eski yatırım gurusu Bernie Madoff gibi ünlü isimlerin düzenli olarak kokain kullandıkları iddiaları da Nutt’un tezine örnek olarak gösteriliyor.

Bazılarına göre ise dünya krizinin ardında kokainden bile daha ağır bir bağımlılık var. O da finans profesyonellerinin her çeyrek sonunda aldıkları bonuslardaki bol sıfırlar…

“Uyuşturucu bağımlılığı veya açgözlülük” adı ne olursa olsun profesyoneller filmin sonunda Para Avcısı’ndaki Jordan Belfort gibi dibi buluyor. Faturanın bedelini ödemek de halka kalıyor. İşte ekonomik krizin ABD ve Avrupa’daki bazı etkileri:

mezar

*** On binlerce kişi cenaze masraflarına karşı cesetlerini satmaya başladı. ABD’de her yıl 16 bin kişi cesedini satıyor. İspanya’da da bazı tıp fakülteleri cesetleri saklayacak buzdolabı bulamamaktan yakınır hale geldi. ABD’de standart bir cenaze töreni 5 bin dolarken İspanya’da 3 bin euro. Yakınlarını bu masraftan kurtarmak isteyenler de bu yola başvuruyor. Cesetleri alan kurumlar da üzerlerinde tıbbi deneyler yapıp daha sonra naaşı istenilen defin şekline göre son yolculuğuna uğurluyor.

*** Kriz halihazırda gömülmüş cesetleri de etkiledi. Mezar kiralarını ödemeyenlerin yakınları kabirlerinde bile huzurla yatamıyor artık. Örneğin Mayorka’daki bir mezarlıkta, 6 bin 200 mezar yeri sahibi ceset başına yıllık 10.50 euro olan kirayı ödeyemedi. Belediye yetkilileri de birçok aileyi mezarlıklarından çıkartmak zorunda kaldı.

A homeless man sits in the street, with his dog on his lap, near the quai des Grands Augustins on June 28, 2013 in Paris. AFP PHOTO/ JACQUES DEMARTHON (Photo credit should read JACQUES DEMARTHON/AFP/Getty Images)

*** Krizle birlikte evsizlerin sayısı tavan yaptı. Fransa’da örneğin evsizlerin sayısı 2001’den bu yana yüzde 50 arttı. İngiltere’deki evsiz sayısı son iki yılda yüzde 62 artarak 114 bine ulaştı.

kanalizasyon

*** ABD’deki yaklaşık 700 bin evsiz arasında kanalizasyona “taşınanların” sayısı tavan yaptı. Örneğin Las Vegas’taki 12 bin evsizden en az 700’ünün kanalizasyonlarda yaşadığı biliniyor.

hollanda

*** Bedava dağıtılan yiyeceklere rağbet arttı. Hollanda’nın başkenti Amsterdam’da yiyecek dağıtan merkeze her hafta bin 300 dolayında hane gitmeye başladı. Amsterdam’da bu tarz merkezlere gidenlerin sayısı aralık ayından bu yana yüze 10 arttı. Hollanda’da 60 binden fazla kişi bedava dağıtılan yiyeceklere muhtaç durumda. ABD’de ise beslenmek için gıda bankalarından yardım almak zorunda olanların sayısı 47 milyona ulaştı.

food

*** Avrupa’nın dört bir yanında son kullanım tarihi geçmiş ürünler, “saklanabilirliği sona ermiş mamul” etiketiyle bakkal ve marketteki raflarda yerini almaya başladı.

kıyafet

*** Para yerine değiş – tokuş dönemi başladı. Hollanda ve İtalya’da ihtiyaçların karşılaması için değiş – tokuş merkezleri açıldı. İnsanlar buralarda, ellerindeki ikinci el eşyalarını vererek ihtiyaçları olanları alıyor.

*** Kriz nedeniyle Avrupa ve ABD’de intihar oranlarını yüzde 3,3 oranında artarken kalp hastalıklarına yakalanma ve obezite riskleri de arttı.

yunan

*** Komşumuz Yunanistan hiç şüphesiz krizden en çok etkilenen ülkelerin başında geliyor. Kriz nedeniyle sobalara dönüş yapan yüz binlerce kişi nedeniyle Yunanistan’da hava kirliliği sorunu baş göstermeye başladı. Yunanistan’da ayrıca hükümetin uyuşturucu bağımlıları için sunduğu temiz şırınga uygulamasının kaldırılması nedeniyle bağımlılar arasındaki HIV virüsünü taşıyanların sayısı arttı.

FILE In this Oct. 10, 2012 file photo, workers take a nap on a roof in Madrid, Spain. A parliamentary commission is set to approve a report that recommends switching Spain's time zone back to that of Britain, a decision made in World War II to follow Nazi Germany and which experts say has had a dramatic on Spanish eating, sleeping and working habits. (AP Photo/Alberto Di Lolli, File)

*** 5 milyon kişinin işsiz kalmasının ardından İspanyol kültürünün vazgeçilmesi olan siesta’nın (öğle uykusu) işyerlerinde kaldırılması tartışılmaya başlandı.

pub

*** Türk kahvehanelerin İngiliz versiyonu olan pub’lar da krizinden nasibini aldı. 2008’den bu yana İngiltere’de 7 bin pub kepenk kapatmak zorunda kaldı.

*** Krizin en ilginç etkilerinden bir tanesi nafaka ve avukat ücretleri nedeniyle Avrupa’da boşanma oranlarının düşmesi oldu. Örneğin İspanya’da bu yıl boşanma oranları yüzde 30 oranında düştü. Belçika’da boşanma oranı geçtiğimiz yıl son 5 yılın en düşük seviyesine geriledi. İngiltere ve İtalya’da da kriz nedeniyle çiftler boşanamaz hale geldi.

kadın

*** ABD, Yunanistan, Danimarka, Hollanda ve daha birçok ülkedeki hayat kadınlarının sayısı krizin etkisi nedeniyle arttı.

*** ABD ve Çin’in ardından, 163 elçilik  ve 16 daimi temsilcilikle dünyanın en yaygın 3’üncü diplomatik ağına sahip olan Fransa, krizi gerekçe göstererek Malavi, Gambiya, Sierra Leone gibi 14 ülkedeki elçiliklerini kapatma kararı aldı.

(@selcukerennn)

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s